200+Promienitwórczość

**// Pl //** Obrazek obok przełącza na stronę gdzie jest „google translater”. Czarna strałka pokazuje gdzie trzeba kliknąć po przełączeniu się na stronę. Tekst do tłumaczenia skopiować tu (Ctrl+C, kopiuj) i wkleić tam (Ctrl+V, wklej) **// Ru //**// Изображение переходит на следующую страницу, где "Google Переводчик. Черная стрелка показывает, где нужно нажать, когда вы включаете в сторону. Скопируйте текст для перевода здесь (Ctrl + C копия) и вставить его туда (Ctrl + V вставить). // **// En //** The image switches to the next page where "google translater. The black arrow shows where you need to click when you switch on the side. Copy the text to translate here (Ctrl + C copy) and paste it there (Ctrl + V paste). **// F //** //L'image à côté de la bascule vers la page où il est «traducteur de Google. La flèche noire indique l'endroit où vous devez cliquer lorsque vous basculez sur le côté. Copiez le texte à traduire ici (Ctrl + C Copier) et collez-là (Ctrl + V Coller)//
 * //__[[image:google_tr.png align="left" link="@http://translate.google.pl"]]Jak pracować?__//**

//Proszę przepisać do zeszytu temat i wpisać datę. Proszę wykonać wszystkie ćwiczenia// **Temat: Promieniotwórczość**

Rysunek pokazuje miejsce z linkami. Znajdź swój język. Kliknij (to klick) i przeczytaj artykuł o

//Proszę przepisać ten tekst:// **Jądro atomowe** – centralna część [|atomu] zbudowana z jednego lub więcej [|protonów] i [|neutronów], zwanych [|nukleonami]. Jądro stanowi niewielką część objętości całego atomu, jednak to w jądrze skupiona jest prawie cała [|masa]. Przemiany jądrowe mogą prowadzić do powstawania ogromnych ilości [|energii].

//Proszę odszukać w tekście (fragmenty z Wikipedia.pl)i przepisać do zeszytu cechy modelu atomu opracowanego przez Rutheforda.//

==<span style="background-attachment: initial; background-clip: initial; background-color: initial; background-image: none; background-origin: initial; background-position: initial initial; background-repeat: initial initial; border-bottom-color: #aaaaaa; border-bottom-style: solid; border-bottom-width: 1px; color: black; font-size: 19px; font-weight: normal; margin-bottom: 0.6em; margin-left: 0px; margin-right: 0px; margin-top: 0px; overflow-x: hidden; overflow-y: hidden; padding-bottom: 0.17em; padding-top: 0.5em; width: auto;"> Eksperyment Rutherforda (rok 1911) – odkrycie jądra atomowego ==

W roku [|1897] fizyk angielski, profesor Uniwersytetu Cambridge, [|noblista] [|sir Joseph John Thomson] odkrył [|elektron]. Skoro elektron ma ładunek ujemny, to reszta //atomu// musi mieć ładunek dodatni. Ilości tych ładunków równoważą się. Atom w całości ma ładunek obojętny. Jak //ładunki są// rozłożone w atomie? Hipoteza Thomsona //mówiła//, że dodatnio naładowany ładunek rozłożony jest w całej objętości atomu a elektrony tkwią w nim punktowo tak, jak rodzynki w cieście. Odkrycie [|promieniowania jądrowego], m.in. [|promieniowania alfa], wprowadziło //następujący problem//: jak to się dzieje, że niektóre atomy emitują inne atomy? <span style="background-color: #f9f9f9; border-bottom-color: #cccccc; border-bottom-style: solid; border-bottom-width: 1px; border-left-color: #cccccc; border-left-style: solid; border-left-width: 1px; border-right-color: #cccccc; border-right-style: solid; border-right-width: 1px; border-top-color: #cccccc; border-top-style: solid; border-top-width: 1px; display: block; font-size: 11px; line-height: 1.4em; overflow-x: hidden; overflow-y: hidden; padding-bottom: 3px !important; padding-left: 3px !important; padding-right: 3px !important; padding-top: 3px !important; text-align: left; width: 247px;"> Eksperyment Rutherforda. //Górny rysunek:// według teorii Thomsona cząstki alfa swobodnie pokonują wnętrze atomu. //Dolny rysunek:// obserwowany rezultat eksperymentu: niewielka część cząstek jest odbijana ukazując mały skoncentrowany w niewielkiej przestrzeni ładunek dodatni //Rutherford wykonał// eksperyment, który polegał na bombardowaniu bardzo cienkiej [|złotej] folii <span style="background-attachment: initial; background-clip: initial; background-color: initial; background-image: none; background-origin: initial; background-position: initial initial; background-repeat: initial initial; color: #0645ad; text-decoration: none;">[|promieniowaniem alfa] i obserwacji rozkładu kątowego przechodzących przez nią cząstek alfa. Promieniowanie alfa to atomy <span style="background-attachment: initial; background-clip: initial; background-color: initial; background-image: none; background-origin: initial; background-position: initial initial; background-repeat: initial initial; color: #0645ad; text-decoration: none;">[|helu] pozbawione elektronów, w eksperymencie uzyskiwane z <span style="background-attachment: initial; background-clip: initial; background-color: initial; background-image: none; background-origin: initial; background-position: initial initial; background-repeat: initial initial; color: #0645ad; text-decoration: none;">[|radioaktywnego] [|radonu]. <span style="line-height: 1.5em; margin-bottom: 0.5em; margin-left: 0px; margin-right: 0px; margin-top: 0.4em;">Według teorii Thomsona cząstki te powinny przejść przez złotą folię jak "przez masło". Okazało się, że 1 cząstka na około 8000 wystrzelonych odbija się od złotej folii. Rutherford zareagował na tę wiadomość słynnym zdaniem: "To było chyba najbardziej niewiarygodne zdarzenie w moim życiu. To tak, jakby pocisk artyleryjski wielkiego kalibru, wystrzelony w kierunku serwetki, odbił się od niej i powrócił do strzelającego”. <span style="line-height: 1.5em; margin-bottom: 0.5em; margin-left: 0px; margin-right: 0px; margin-top: 0.4em;">Rutherford przystąpił teraz do rozwiązania zagadki. Na początku <span style="background-attachment: initial; background-clip: initial; background-color: initial; background-image: none; background-origin: initial; background-position: initial initial; background-repeat: initial initial; color: #0645ad; text-decoration: none;">[|1911] roku opublikował rozwiązanie problemu. Atom w ogromnej większości jest pusty. **W środku atomu jest duże (w proporcji do rozmiarów elektronów) jądro, a w ogromnej odległości (w stosunku do wielkości jądra), po ściśle określonych orbitach, krążą niewielkie elektrony.** W ten sposób można wytłumaczyć występujące te rzadkie odbicia masywnej cząstki alfa: odbijała się ona tylko w przypadku trafienia w jądro atomu złota. <span style="line-height: 1.5em; margin-bottom: 0.5em; margin-left: 0px; margin-right: 0px; margin-top: 0.4em;">//Widać// analogię pomiędzy budową atomu i budową <span style="background-attachment: initial; background-clip: initial; background-color: initial; background-image: none; background-origin: initial; background-position: initial initial; background-repeat: initial initial; color: #0645ad; text-decoration: none;">[|Układu Słonecznego]. Stąd pochodzi nazwa koncepcji Rutherforda: **budowa planetarna atomu**.

// Nowe słowa proszę przepisać do zeszytu. // // Proszę przetłumaczyć nowe słowa. // // Rysunek pokazuje miejsce gdzie klikać żeby usłyszeć polskie słowo. (1. write this word wich you need; 2. cklick on the "Tłumacz" button; 3 click on the loudspeaker icon)//



//**Nowe słowa proszę przeczytać głośno pięć razy.**//